Bloggfęrslur mįnašarins, febrśar 2011

Ašgengisfulltrśi Blindrafélagsins ķtrekar athugasemdir til Hęstaréttar

Žann 4 febrśar s.l. sendi ašgengisfulltrśi Blindrafélagsins Hęstarétti athgasemdir vegna ašgegnishindranna į vefsvęši réttarins. Til žess hefur Hęstirétur ekki hirt um aš svara framkomnum athugasemdum. Ašgengisfulltrśi Blindrafélagsins hefur žvķ brugšiš į žaš rįš aš ķtreka fyrri athugasemdir ķ bréfi sem sent var 18 febrśar. Hér į eftir eru bréfin til Hęstaréttar, fyrst bréfiš frį 18 febrśar:

"Kęri vištakandi

Hér kemur ķtrekun į pósti sem sendur var žann 4. febrśar sl. varšandi ašgengi blindra notenda aš heimasķšu Hęstaréttar.

Okkur finnst sorglegt, furšulegt og, ķ raun, fremur mikil vanviršing, aš Hęstirétttur hefur ekki haft fyrir žvķ aš svara žessu bréfi sķšan žaš var sent fyrir rśmlega tveimur vikum sķšan.

Sem ašgengisfulltrśi Blindrafélagsins hef ég haft afskipti af tugum fyrirtękja meš vefsķšur sem voru ekki alltaf ašgengilegar og ķ 95% tilfella hef ég fengiš svör innan nokkurra daga žar sem vettvangur hefur skapast til žess aš laga žį hluti sem valda blindum notendum ašgengistruflunum, en žvķ mišur hafiš žiš ekki séš ykkur hęft, eša fęrt, aš svara žessum pósti einu orši.

Ašgengisvandamįlin hafa ekki horfiš og svarleysi ykkar er byrjaš aš valda įkvešinni ólgu mešal félagsmanna Blindrafélagsins, skiljanlega.

Žvķ biš ég ykkur vinsamlegast aš svara og setja upp samskipti um hvernig leysa megi žetta vandamįl žannig aš ašgengi félagsmana Blindrafélagsins sé virt, og jafnframt žörf Hęstaréttar ti žess aš vernda fólk sem nefnt er ķ dómum réttarins.

Viš erum bošin og bśin aš ašstoša viš aš finna įsęttanlega lausn, en žegar afskiptaleysi og žögn, er allt sem fellur ķ okkar hlut veršum viš aš grķpa til róttękari ašgerša.

mbk og bestu žakkir.

Birkir Gunnarsson"

 

 

Bréfiš frį 4 febrśar:

 

"Kęri vištakandi

Ég starfa sem ašgengisfulltrśa Blindrafélagsins, Samtaka Blindra og Sjónskertra į Ķslandi (www.blind.is) į sviši upplżsingatękni.

Mešal annars starfa ég viš aš tryggja ašgengi blindra og sjónskertra aš vefsķšum og aš rafręna upplżsingasamfélaginu.

Okkur žykir žaš mjög mišur aš heimasķša Hęstaréttar hefur veriš gerš žannig śr garši aš blindir notendur geta alls ekki nżtt sér žęr upplżsingar sem žar er aš finna.

Įstęša žess er aš notendum er ekki leyft aš skoša sķšuna nema meš žvķ aš slį inn tölur sem birtast į mynd į sķšunni, en myndin er ekki ašgengileg meš žeim skjįlestrarforritum sem blindir og sjónskertir einstaklingar nota til žess aš skoša vefinn.

Skjįlestrarforrit sem notuš eru til žess aš lesa heimasķšur, (ž.e.a.s. breyta ritušum texta į sķšu ķ talmįl eša punktaletur) geta ekki tślkaš myndir (žar sem myndir eru ķ raun ekkert nema fylki af litušum punktum en ekki eiginlegir stafir), og skjįstękkunarforrit eiga erfitt meš aš stękka myndir, nema žęr séu geršar meš svokallašri SVG tękni.

Vegna žeirra skilyrša sem sett eru į sķšunni, og okkur skilst séu žar til žess aš vernda nöfn žeirra sem koma viš skrįš dómsmįl, geta blindir og sjónskertir notendur skjįlesara ekki flett neinu upp į sķšunni (žmt dagsskrį réttarins og fleiru).

Žaš hlżtur aš vera réttur allra landsmanna aš geta veriš mešvitašir um hvaša lög og reglur gilda ķ landinu og eiga alir landsmenn žvķ rétt į aš geta nįlgast svo mikilvęg gögn sem dómar Hęstaréttar eru.

Auk žess vil ég benda į Upplżsingastefnu ķslenskra stjórnvalda um netrķkiš Ķsland, sem finna mį hér:

www.ut.is/media/Skyrslur/Stefnuskjal_2,5.pdf - en stefnuskrįin nęr yfir stefnu stjórnvalda ķ rafręnum upplżsingamįlum fram til įrsins 2012.

Ķ fjórša liš um markmiš žjónustu ķ skrįnni segir:

"Gęši opinberrar žjónustu į netinu verši aukin meš žvķ aš miša hana viš žarfir og įvinning netborgarans. Hugaš verši aš ašgengi og žörfum allra samfélagshópa ss fatlašra ....."

og einnig

"Opinberir vefir fullnęgi skilyršum um ašgengi fatlašra (amk kröfur W3C  um a-vottun).

Reyndar er žessi tilvķsun ónįkvęm, en eini W3C (Worldwide Web Consortium) stašallinn sem hér į viš er WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) śtgįfa 2, vottun (compliance level) a.http://www.w3.org/TR/WCAG20

ķ 1.1.1. liš segir:

"Non-text Content: All non-text content that is presented to the user has a text alternative that serves the equivalent purpose, except for the situations listed below. (Level A)

CAPTCHA: If the purpose of non-text content is to confirm that content is being accessed by a person rather than a computer, then text alternatives that identify and describe the purpose of the non-text content are provided, and alternative forms of CAPTCHA using output modes for different types of sensory perception are provided to accommodate different disabilities.

Žetta žżšir aš vissulega mį setja einhvers konar "CAPTCHA" eša ritvernd į sķšuna en žį veršur aš bjóša upp į ritvernd sem gagnast notendum sem skjį ekki į skjįinn. Sem dęmi mį sjį bloggvef mbl.is, eins og Arnžór Helgason hefur žegar bennt į. Einnig eru oft notašar hljóšupptökur af talmįli sem spilašar eru og texti sem slį žarf inn er lesinn.

Aš lokum mętti ķmynda sér žjónustu žar sem tölur eru sendar ķ gegnum sms skilaboš og notendur geta skrįš sig inn, žannig aš einungis žurfi aš fara ķ gegnum svoleišis feril einu sinni.

Ég tel einnig alveg óžarft aš öll sķša réttarins sé lęst meš žessum hętti žmt dagsskrį og ašrir tenglar sem hafa ekki beint meš dómsmįl aš gera.

Telja mį upp fleiri skuldbindingar sem Ķsland hefur tekiš į sig og varša ašgengi fatlašra aš netinu ss. rįšherrayfirlżsingu EES um rafręna stjórnsżslu, sem nįlgast“ mį hér:

http://www.ut.is/frettir/nr/4274

en žar segir ķ 9. liš enskrar śtgįfu:

"...We will develop inclusive services that will help to bring down barriers experienced by digitally or socially excluded groups..."

Aš žessu gefnu teljum viš alveg augljóst aš opinberum stofnunum į Ķslandi beri skylda til žess aš tryggja ašgengi allra landsmanna, ž.į.m. blindra og sjónskertra einstaklinga, aš almennum upplżsingum į vef žeirra. Viš vonumst til žess aš Hęstiréttur sjįi sóma sinn ķ, og leggi metnaš ķ, aš ašgengi allra aš žeim mikilvęgu upplżsingum sem žar er aš finna, sé tryggt.

Aš sjįlfsögšu skiljum viš vel aš ašgengi blindra notenda er oft ekki eitthvaš sem hugsaš er śt ķ almennt og erum viš aš vinna aš betri uppfręšslu og menntun vefforritara svo žeir viti af žeim séržörfum sem sinna žarf fyrir slķka notendur (en žęr žarfir eru oft įžekkar žeim sem farsķmanotendur meš litla skjįi hafa einnig).

Hins vegar vitum viš aš Hęstiréttur vissi af žessum séržörfum vegna samskipta sem įttu sér staš fyrir nęr sléttu įri sķšan og endušu meš aš tölulęsingu var aflétt af sķšunni, amk umtķma.

Žaš aš lęsingin hafi veriš sett į aftur įn samrįšs viš Blindrafélagiš eša įn žess aš leiša hafi veriš leitaš til aš finna ašgengilegri lausnir žykir okkur hins vegar mišur.

Viš erum alltaf tilbśin aš koma aš umręšum um hugsanlegar lausnir og ašstoša viš prófanir og rannsaka bestu tękni sem tryggir öryggi vefsķšu en einnig ašgengi félagsmanna okkar, en žetta er okkur žaš mikilvęgt mįl aš viš veršum aš ganga hart fram ķ žvķ aš ašgengi félagsmanna okkar sé tryggt.

Ég treysti žvķ aš viš höfum sömu markmiš ķ žessum mįlum og aš viš finnum farsęla lausn sem bęši tryggir žaš öryggi sem žiš teljiš ykkur žurfa įn žess aš žaš skaši rétt félagsmanna okkar til žess aš geta skošaš upplżsingar sem varša daglegt lķf, lög og reglur ķ ķslensku samfélagi.

Viršingarfyllst

Birkir R. Gunnarsson"

 


Nżr ķslenskur talgervill ķ žjóšareign. Bętt lķfsgęši - ķslensk mįlrękt

Blindrafélagiš hefur tekiš įkvöršun um aš hafa forgöngu um smķši į nżjum ķslenskum talgervli (Text To Speach Engine eša TTS) sem stenst samanburš viš žaš besta sem žekkist ķ erlendum mįlum.

Hvaš er talgervill?

Talgervill er hugbśnašur sem hęgt er aš keyra į żmis konar vélbśnaši s.s tölvum, fartölvum, sķmum, hrašbönkum, mp3 spilurum og fleiru, og breytir texta į tölvutęku formi ķ upplestur. Gęši talgervla eru metin śt frį žvķ hversu góšur upplesturinn er og hversu nįlęgt  nįttśrulegum upplestri . Hafa ber ķ huga aš lestur talgervils getur aldrei komiš alfariš ķ staš fyrir mannsrödd, en talgervlar nś į tķmum nį aš komast ótrślega nįlęgt žvķ.

Samstarfsašilar
Fjölmargir ašilar koma aš žessu verkefni meš Blindrafélaginu, žeir eru helstir:

  • Žjónustu-og žekkingarmišstöš fyrir blinda, sjónskerta og daufblinda einstaklinga.
  • Blindrabókasafniš
  • Blindravinafélag Ķslands
  • Ķslenskur oršasjóšur viš Hįskólann ķ Leipzig
  • Gervigreindarsetur Hįskólans ķ Reykjavķk
  • Lions į Ķslandi
  • Mįltęknisetur
  • Royal national institude of blind people RNIB), Bretlandi
  • Stofnun Įrna Magnśssonar
  • Velferšarrįšuneytiš
  • Öryrkjabandalag Ķslands.

Verndari verkefnisins er frś Vigdķs Finnbogadóttir

Fyrir hverja
Žetta verkefni mun hafa mikil og jįkvęš įhrif į lķfsgęši žeirra mörg žśsund einstaklinga sem ekki geta lesiš meš hefšbundnum hętti, hvort sem er vegna blindu, sjónskeršingar, lesblindu eša annarra fatlanna.  Verkefniš er jafnfram mjög mikilvęgt sem mįlręktarverkefni. Žaš eru nefnilega talgervlar sem rįša žvķ hvernig ķslenska er lesin ķ tölvuheimum. Meš tilkomu góšs ķslenskt talgervils er betur hęgt aš nżta ķslenskun į żmsum hugbśnaši sem notendur hafa oršiš aš keyra į ensku hingaš til.  Mikilvęgi góšs ķslensks talgervils er mešal žess sem fjallaš er um ķ Ķslenskri mįlstefnu, gefinni śt af Menntamįlarįšuneytinu įriš 2009 (bls 62)

Meginskilgreiningar
Verkefna-og stżrihópur hefur veriš starfandi fyrir verkefniš frį žvķ ķ sumar. Hans helsta hlutverk hefur veriš aš finna framleišanda sem getur mętti žeim megin žörfum og vęntingum sem skilgreind hafa veriš fyrir verkefniš, en žęr  eru:

  • Gęši - Aš hlustunargęši verši eins og best žekkist ķ erlendum hįgęša talgervlum og upplesturinn verši eins réttur og nokkur kostur.
  • Notkunarsviš - Aš talgervilinn geti unniš į žeim stżrikerfum sem viš skilgreinum mikilvęgust.
  • Leyfisgjaldafyrirkomulag og eignarréttur - Aš talgervilinn verši žjóšareign og ķ vörslu Blindrafélagsins og žeir einstaklingar sem žurfa aš nota talgervil og žęr stofnanir sem sinna žjónustu viš blinda, sjónskerta og ašra lesfatlaša fįi talgervilinn endurgjaldslaust.
  • Įframhaldandi žróun - Aš hęgt verši aš žróa talgervilinn įfram ķ samstarfi viš ašila į Ķslandi, svo sem eins og Hįskólann ķ Reykjavķk.
  • Sveigjanleiki - Aš hęgt verši, ķ samstarfi viš framleišanda, aš flytja talgervilinn yfir į nż tęki og stżrikerfi žegar žau nį śtbreišslu og almennum vinsęldum, eša uppfylla įšur óuppfyllta žörf fatlašra hvaš varšar ašgengi aš upplżsinga og samskiptatękni.

Sérfręšingar verkefnisins
Helstu fręšilegu rįšgjafarnir ķ žessu verkefni eru Eirķkur Rögnvaldsson, prófessor ķ ķslensku viš Hįskóla Ķslands og Jón Gušnason, doktor ķ rafmagnsverkfręši og sérfręšingur ķ talmerkjafręši viš Hįskólann ķ Reykjavķk. Ašrir sérfręšingar eru: Hlynur Hreinsson og Birkir Rśnar  Gunnarsson, bįšir eru sérfręšingar ķ tölvuhjįlpartękjum hjį Žjónustu-og žekkingarmišstöš fyrir blinda sjónskerta og daufblinda einstaklinga. Birkir er auk žess tölvuforritari og notandi tölvuhjįlpartękja fyrir blinda og sjónskerta.

Framleišandi
Aš undangengnu gęšamati og verškönnun mešal allra helstu talgervilsframleišenda ķ heiminum Śt frį žeim meginskilgreiningum sem settar voru fram fyrir nżjan ķslenskan talgervil hefur pólska fyrirtękiš Ivo software veriš vališ til aš smķša talgervilinn. Bresku blindrasamtökin (RNIB) hafa įtt mjög gott samstarf viš žetta fyrritęki. Fyrirtękiš hefur einnig veriš aš fį veršlaun fyrir talgervlana sķna į sżningum į undanförnum įrum.  Frekari upplżsingar um Ivo softeware fyrirtękiš, ašferšarfręši žeirra viš talgervlasmķšina, veršlaun og višurkenningar mį finna į heimasķšu fyrirtękisins.  Žar mį einnig heyra hlustunardęmi frį žeim talgervlum sem Ivo software hefur framleitt.
http://www.ivona.com/

Kostnašur og tķmaįętlanir
Samningar um smķšina verša undirritašir ķ febrśar 2011. Stefnt er aš žvķ aš kynna prufu (beta) śtgįfu talgervilsins į degi ķslenskrar tungu 16. nóvember 2011 og talgervilinn verši sķšan tilbśinn til notkunar ķ mars eša aprķl 2012.
Umsamin framleišslukostnašur er 495 žśsund evrur. Heildarkostnašur ķ ķslenskum krónum er įętlašur um 80 - 85 milljónir króna. Įętlanir liggja fyrir um fjįrmögnun framleišslukostnašar og er stór hluti fjįrmögnunar tryggšur. Mešal annas var skrifaš undir samning um 15 milljón króna styrk  Velferšarrįšuneytisins, fyrir hönd Framkvęmdasjóšs fatlašra ķ verkefninu mįnudaginn 7 febrśar.Žessi styrkur er veittur meš žvķ skilyrši aš talgervilinn verši til afnota įn endurgjalds fyrir Žjónustumišstöš fyrir blinda , sjónskerta og daufblinda einstaklinga, Blindrabókasafniš og alla žį sem eru skrįšir notendur žessara stofnanna og žurfa į talgervli aš halda

Lions į Ķslandi styrkir talgervlaverkefniš meš sölu Raušu fjašrarinnar 8 - 10 aprķl 2011
Mikilvęgur hluti af fjįrmögnun talgervlaverkefnisins veršur sala félagsmanna Lions į Raušu fjöšrinni helgina 8 - 10 aprķl nęst komandi, enn allur afrakstur sölunnar rennur til styrktar talgervlaverkefninu.  Verndari söfnunarinnar veršur Vigdķs Finnbogadóttir. Lionshreyfingin og félagsmenn eiga  miklar žakkir skyldar fyrir žetta rausnarlega framlag til aš bęta lķfsgęši žeirra mörg žśsund ķslendinga sem ekki geta lesiš meš hefšbundnum hętti sökum fötlunar. Vonandi mun ķslenska žjóšinn taka vel į móti Lionsmönnum og kaupa Raušar fjašrir ķ stórum stķl helgina 8 - 10 aprķl 2011.


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband